"Do tych czasóww Polsce święto tej [Dziewanny] święcą, czyniąc sobótki, paląc ognie tamże śpiewając pieśni [miłosne]".-- Marcin z Urzędowa (1500-1573)
- Bogowie Polscy -
"Wołałeś mnie, więc jestem i stoję przed tobą. Dawno już żaden człowiek nie szedł tu tą drogą. Dawno nikt mnie nie wzywał i o nic nie pytał. Czego szukasz Poeto, po coś tu zawitał?" ...................................-- Bogini Dziewanna [1]
Jacy byli dawni Bogowie Polscy? Co możemy o nich powiedzieć? Otóż nadspodziewanie dużo. Niezrażeni nadal bywają wśród nas: w setkach wierzeń, zwyczajów, zwrotów, podań i zwykłych zachowań. Ta historia, mimo wielu przeciwności, dopiero się zaczyna.
Bogowie Polan - Bogowie Słowian
Celem projektu Bogowie Polscy jest przypomnienie i przywrócenie obrazu Bogów czczonych przez dawne plemiona lechickie (polskie, pomorskie oraz połabskie). Co warte podkreślenia - są to wierzenia unikalne, także względem pozostałych Słowian. Mało tego, odnajdujemy w Polsce echa wierzeń bałtyjskich, nordyckich, sarmackich oraz celtyckich. I bynajmniej nie są to proste zapożyczenia - sięgają one często najbardziej archaicznych wspólnot indoeuropejskich, gdzie pojawia się styczność także z wierzeniami starożytnych Greków i Rzymian. Ta specyfika naszym zdaniem zasługuje na wielką uwagę, jest warta zbadania. To część naszej niesłusznie zapomnianej tradycji.
Warto znać własne korzenie. Ta strona - bez względu na wyznawaną wiarę czy inne poglądy - jest dla wszystkich zainteresowanych tematem. Zapraszamy!
Polecamy publikacje przydatne w badaniach i inspiracjach twórczych odnośnie dawnych wierzeń polskich oraz pomorskich. Odegrały one istotną rolę w trakcie tworzenia tekstów i ilustracji. Oto one:
Dziady. Teatr święta zmarłych Leszek Kolankiewicz
Królowie z gwiazd. Mitologia plemion prapolskich Grzegorz Niedzielski
Mitopeje. Pobrzeża Bałtyku Jerzy Samp
Badania te w odniesieniu do źródeł staropolskich nie zawsze są zbieżne ale w jednym zawsze zgodne: plemiona prapolskie w sposób unikalny przykładały wielką wagę do kultu bóstw kobiecych - przejawów Wielkiej Matki. Elementy tych wierzeń żyją do dziś.
Jeden z najważniejszych bogów dawnych Polaków - Łado. Co dziś możemy o nim powiedzieć? Po kilku miesiącach poszukiwań i pracy badawczej przedstawiamy artykuł "Łada – wódz i bóg wojny czy strażnik ładu i prawa?" autorstwa Grzegorza Niedzielskiego.
"A jako że państwu Lechitów wydarzyło się powstać na obszarze zawierającym rozległe lasy i gaje, o których starożytni wierzyli, iż zamieszkuje je Diana i że Diana rości sobie władztwo nad nimi [przeto] Diana w ich języku Dziewanną zwana i Cerera zwana Marzanną cieszyły się szczególnym kultem i szczególnym nabożeństwem." (Jan Długosz 1455)
Zapraszamy do lektury tekstu "Dziewanna - słowiańska bogini myśliwych" autorstwa Patryka Wierzchonia. Jest to świetne wprowadzenie do omawianej tematyki, tym bardziej, że przytrafia się w serwisie łowieckim, gdzie ma szansę na dalszą popularyzację.
Dzięki informacjom nadesłanym przez czytelników prezentujemy najnowsze (już trzecie) uzupełnienie infografiki przedstawiającej słowiańskie (i inne europejskie) wyobrażenia wielotwarzowe. Tym razem dodano znaleziska z Polski (trójgłowa laska sędziowska z Kurzelowa), dwa z Rosji i jedno z Łotwy. Zapraszamy!
Sandomierz mityczny - najnowsza książka Grzegorza Niedzielskiego o tym właśnie tytule jest już dostępna. Legendarne dzieje Sandomierza były już tematem kilku ważnych opracowań. Jednak w przeciwieństwie do, przykładowo legend krakowskich, sandomierskie nie doczekały się do tej pory opracowania, którego celem byłaby ich szczegółowa analiza etnologiczna i religioznawcza.
Sandomierz mityczny jest do pewnego stopnia próbą wypełnienia owej luki. Autor, Grzegorz Niedzielski ukazuje temat w szerokim spektrum wierzeń słowiańskich, przedsłowiańskich i szerzej indoeuropejskich co czyni ją tym bardziej wartościową.
Mater Verborum - Przedstawiamy jedno z najmniej znanych źródeł poświadczających (niezależnie od przekazu Jana Długosza) imiona bogiń polskich/słowiańskich: Marzanna (Morana), Dziewanna (Devana) i Łada (Lada). Mówią o nich czeskie glosy (noty) do Mater Verborum z XIII wieku (a więc na stulecie przed Długoszem). Pod koniec XIX wieku noty zostały poddane badaniom i krytyce, szczególnie przez czeskiego badacza A. Patera w 1878 roku. Oto one.
Jakub Zielina, muzyk i lider zespołu Żmij, a także autor wydanej w 2011 roku książki "Religia Prasłowian" udostępnił do darmowego pobrania swoje dotychczas wydane płyty. My polecamy szczególnie ostatnią - płytę "Krzyk", która nawiązuje do muzyki etnicznej, szczególnie polskiej/słowiańskiej/ludowej i co istotne ukrytych w niej (i nadal żywych) wierzeń przedchrześcijańskich. Zapraszamy, całą płytę można pobrać tutaj.